De gemeenteraad,
Het bijhouden, infiltreren en hergebruiken van hemelwater zowel op openbaar domein als op privé domein, is een belangrijke uitdaging in de strijd tegen wateroverlast en droogte. Een efficiënt waterbeheer gebeurt niet enkel op het openbaar domein maar ook op privé domein.
In het kader van een efficiënt waterbeheer is het noodzakelijk dat burgers aangemoedigd worden om met afvalwater en hemelwater correct om te springen.
De voorwaarden voor de lozing van afvalwater staan beschreven in VLAREM II
Burgers zijn verplicht:
• hun woning aan te sluiten op de openbare riolering (ook al moeten ze hiervoor in bepaalde gevallen het afvalwater oppompen naar de hoger gelegen riolering in de straat). Is er geen openbare riolering, dan staan de burgers zelf in voor de zuivering van hun afvalwateren
• hun afval- en regenwater te scheiden
• in bepaalde gevallen een nieuwe septische put te plaatsen of net een oude septische put of individuele behandelingsinstallatie voor afvalwater af te sluiten
Vlarem II bepaalt tevens in welke gevallen burgers het afvalwater moeten scheiden van het hemelwater. Hemelwater wordt in de toekomst een kostbare grondstof waarmee zorgvuldig moet worden omgesprongen.
Om de burgers van Sint-Genesius-Rode aan te moedigen hun hemelwater te scheiden van het afvalwater, en dit hemelwater te bufferen, te hergebruiken en te laten infiltreren heeft de gemeente diverse subsidiemogelijkheden.
De gemeente heeft een subsidie voor de opmaak van een afkoppelingsstudie, voor het optimaal afkoppelen van hemelwater en afvalwater op privé domein, en een subsidie voor de keuring van de afkoppelingswerken.
Op 12 maart 2019 keurde de gemeenteraad het subsidiereglement goed betreffende de studie voor de afkoppeling van afval- en hemelwater afkomstig van bestaande woningen.
Op 25 juni 2019 keurde de gemeente een subsidiereglement goed voor de afkoppeling van afvalwater en hemelwater op privé domein.
De gemeente wenst de bewoners bewust te maken van de noodzaak om efficiënt om te gaan met hemelwater. Ze zet hiervoor in op sensibilisering en motivering, en in laatste instantie op sanctionering.
Sanctionerend kan de gemeente optreden via het gemeentelijk handhavingsreglement afkoppelen van regen- en afvalwater, berging en buffering van 17 december 2019.
Om de bewoners van Sint-Genesius-Rode nog meer aan te moedigen om hemelwater niet af te voeren met het afvalwater, wordt voorgesteld om het bestaande subsidiereglement te vereenvoudigen en het subsidiebedrag op te trekken.
Het college nam op 10 juni 2021 kennis van het voorstel tot aanpassing van dit subsidiereglement voor de afkoppeling van afvalwater en hemelwater op privé domein.
De commissie mobiliteit en openbare werken nam op 14 juni 2021 kennis van het aangepaste subsidiereglement en gaf een gunstig advies mits aanpassing van artikel 8, en meer bepaald het preciseren van het niet aansluiten van de overloop van de regenwaterput naar de openbare riolering.
Decreet van 28 juni 1985 (en latere wijzigingen) betreffende de milieuvergunning en het geldende Vlaamse reglement betreffende milieuvergunning (VLAREM I) en de bijhorende geldende algemene en sectorale bepalingen inzake milieuhygiëne (VLAREM II).
Algemeen waterverkoopreglement – het goedgekeurde Besluit van de Vlaamse Regering van 8 april 2011 (en latere wijzigingen). Dit reglement bevast de rechten en plichten van de drinkwaterbedrijven, de rioolbeheerders en hun klanten of gebruikers.
Besluit van de Vlaamse Regering van 5 juli 2013 houdende vaststelling van een gewestelijke stedenbouwkundige verordening inzake hemelwaterputten, infiltratievoorzieningen, buffervoorzieningen en gescheiden lozing van afvalwater en hemelwater. Deze verordening beschrijft voorwaarden voor nieuwbouw en grondige verbouwingen in verband met de behandeling van hemelwater.
De verordening bevat o.a. de verplichting om een hemelwaterput te plaatsen (nieuwbouw) en de regen- en afvalwaterafvoer te scheiden. Hiertoe zijn ook de minimale dimensioneringscriteria waaraan hemelwaterputten, infiltratie- en buffervoorzieningen moeten voldoen, opgenomen.
Ministerieel besluit van 28 juli 2011 betreffende keuring van de binneninstallatie en de privéwater-afvoer.
Decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017
De wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motiveringsplicht van bestuurshandelingen, en latere wijzigingen.
Het Bestuursdecreet van 7 december 2018.
De kredieten voor deze subsidie worden voorzien onder exploitatie op de budgetrekening 2021/GGBB-PR-OW/0310-00/64910000/GEMEENTE/CBS/IP-GEEN binnen de perken van de jaarlijks op de begroting voorziene en goedgekeurde kredieten.
Artikel 1: Definities
Vlarem wetgeving:
VLAREM II bevat bepalingen over hemelwaterafvoer en lozing van afvalwater voor zowel ingedeelde als niet-ingedeelde inrichtingen, waaronder woningen. De VLAREM II wetgeving verplicht het scheiden van regenwater en afvalwater op privaat domein op het ogenblik dat een gescheiden stelsel aangelegd wordt in de straat.
Gescheiden openbare riolering: een openbare riolering die bestaat uit een gescheiden leidingnet voor afvalwater en hemelwater (DWA en RWA).
DWA-leiding: Droog Weer Afvoer-leiding. De DWA-leiding is een onderdeel van het gescheiden rioleringsstelsel dat dient voor het ontvangen en transporteren van afvalwater.
RWA-leiding: Regen Weer Afvoer-leiding. De RWA-leiding is een onderdeel van het gescheiden rioleringsstelsel dat dient voor het ontvangen en afvoeren van hemelwater. Indien aanwezig kunnen ook open waterlopen of grachten hieronder vallen.
Hemelwater: verzamelnaam voor regen, sneeuw en hagel, met inbegrip van dooiwater.
Rooilijn: De grens tussen het openbaar domein en de private eigendommen.
IBA : Individuele Behandeling van Afvalwater
Afkoppeling: Als algemeen principe geldt dat al het regenwater afkomstig van dakoppervlakken en andere verharde oppervlakken moet afgekoppeld worden van het vuilwater.
Optimale afkoppeling in Sint-Genesius-Rode: Voor een bestaande gesloten bebouwing moet enkel het regenwater van die verharde oppervlakken worden afgekoppeld, waarvoor geen leidingen onder of door het gebouw moeten worden aangelegd. Voor een bestaande halfopen of open bebouwing is een volledige scheiding van het afvalwater en regenwater verplicht. Het regenwater moet gebruikt worden in of rond de woning of geïnfiltreerd in de bodem.
Afkoppelingsadviseur:
Een door de gemeente aangeduide adviseur die:
- de afkoppelingsstudie opmaakt en technisch advies geeft aan de particulier voor het optimaal afkoppelen van - hemelwater
- de particulier helpt bij de subsidieaanvraag
- een raming/meetstaat geeft van het subsidiebedrag
Keurder: De keurder staat in voor de keuring van de privé-riolering van de klant. Als privé-riolering wordt beschouwd de volledige installatie voorbij de huisaansluitputjes voor regenwater en afvalwater. De keurder moet aan de hand van een inspectie kunnen vaststellen of de installatie van de klant voldoet aan de vereisten geldend in het gebied waar de keuring wordt uitgevoerd.
Artikel 2: Binnen de perken van de jaarlijks op de begroting voorziene en goedgekeurde kredieten, wordt een subsidie verleend voor het afkoppelen van afvalwater en hemelwater op een bestaand afvoersysteem op privaat domein en/of voor het plaatsen van IBA in de daartoe voorziene zones.
Zo kan subsidie worden toegekend wanneer:
- een nieuw gescheiden rioleringsstelsel in de straat palend aan het beschouwd perceel wordt aangelegd. De eigenaar is verplicht afvalwater aan te sluiten en hemelwater af te koppelen;
of
- een gescheiden rioleringsstelsel aanwezig is in de straat palend aan het beschouwd perceel en de eigenaar bijgevolg verplicht is om zijn afvalwater en hemelwater af te scheiden;
- enkel een DWA-leiding wordt aangelegd in de straat palend aan het beschouwd perceel (in het kader van de ontharding van het openbaar domein). De eigenaar mag enkel afvalwater aan te sluiten op de DWA-leiding. Het hemelwater moet worden hergebruikt, geïnfiltreerd en gebufferd, in de mate dat het technisch en economisch realiseerbaar is. De overloop van het hemelwatersysteem mag alleen worden aangesloten op het openbaar domein, als het technisch niet anders mogelijk is.
- een eigendom enkel het afvalwater aansluit op een bestaande gemengde riolering en het hemelwater hergebruikt, buffert en infiltreert op het beschouwde perceel of afvoert via een natuurlijke waterloop of gracht. De overloop van het hemelwater mag worden aangesloten op de DWA-leiding indien het technisch niet anders mogelijk is en geen RWA aanwezig is;
of
- wanneer het pand gelegen is in een rode zone van het zoneringsplan en een IBA wordt geïnstalleerd en in bedrijf wordt gesteld.
De subsidie wordt slechts één keer per bestaand gebouw of gebouwencomplex toegekend.
Artikel 3: Afkoppelingsstudie
Een subsidieaanvraag kan enkel worden ingediend als er voorafgaand een afkoppelingsstudie werd opgemaakt door de afkoppelingsadviseur aangesteld door de gemeente. De opmaak van de afkoppelingsstudie wordt gesubsidieerd door de gemeente als de aanvrager voldoet aan de voorwaarden van het subsidiereglement van 12 maart 2019.
Artikel 4:
De subsidie geldt enkel indien de aanleg van een gescheiden afvoersysteem of IBA op privaat eigendom niet was opgelegd in de omgevingsvergunning voor een nieuwbouw of door een geldende gemeentelijke, provinciale of gewestelijke verordening diende te worden voorzien.
De subsidie wordt wel toegekend bij renovatiewerken aan een wooneenheid waarbij de bouwheer volgens de omgevingsvergunning voor deze renovatiewerken moest afkoppelen. De bouwheer kan aanspraak maken op een subsidie voor de afkoppeling binnen zijn vergunde renovatiewerken op voorwaarde dat hij de afkoppelingsstudie laat uitvoeren door de aangestelde deskundige van de gemeente.
Artikel 5:
Enkel vergunde gebouwen die gelegen zijn op het grondgebied van de gemeente Sint-Genesius-Rode komen in aanmerking voor de subsidie zelfs wanneer hun aansluiting op de DWA-leiding of RWA-leiding zich op het grondgebied van een buurgemeente bevindt of zal bevinden of wanneer wordt aangesloten op een DWA-leiding of RWA-leiding welke niet door de gemeente wordt beheerd.
Artikel 6:
Onverminderd andere wettelijke bepalingen, milieuwetgevingen of milieuvergunningsvoorwaarden, moedigen wij aan om voor de afvoer van het hemelwater de voorkeur te geven aan de volgende afvoerwijzen:
1. hergebruik met aansluiting van wc’s en/of wasmachine;
2. infiltratie op eigen terrein;
3. buffering met vertraagd lozen in RWA-leiding;
4. lozing van overloop in een RWA-leiding;
5. lozing van overloop in (gemengde) DWA leiding :
Panden die momenteel niet zijn aangesloten op de riolering worden beschouwd als zijnde zelf voorziend voor wat betreft de opvang, buffering en infiltratie van hun hemelwater. Zelfs wanneer een RWA leiding wordt aangelegd of aangelegd is, dient de voorkeur te worden gegeven aan het behouden en in stand houden van de bestaande installaties voor hemelwater alvorens in de aansluiting van het hemelwater op de RWA-leiding te voorzien.
Artikel 7: Subsidiebedrag
Het subsidiebedrag wordt bepaald door de aangestelde van de gemeente op het moment van de opmaak van de afkoppelingsstudie.
Het subsidiebedrag bedraagt maximaal € 3.750,- per gebouw.
Wanneer de werken betrekking hebben op meergezinswoningen/gebouwencomplexen en de noodzakelijke werken technisch niet los te koppelen zijn per woongelegenheid wordt het voorziene bedrag van subsidie verdubbeld tot max. € 7.500,- .
De subsidie kan enkel worden uitbetaald als de afkoppelingswerken zijn uitgevoerd volgens de bepalingen van de door de gemeente opgemaakte afkoppelingsstudie en mits de voorlegging van een conform keuringsattest. De keuring van de afkoppelingswerken moet gebeuren door de keurder aangesteld door de gemeente.
Voor de subsidie voor een IBA moet de eigenaar bijkomend het BENOR attest van de IBA voorleggen.
Artikel 8: Berekening van het subsidiebedrag voor afkoppelingswerken op privé domein
Het subsidiebedrag voor de scheiding van het afvalwater en hemelwater en/of desgevallend plaatsen van een IBA wordt als volgt vastgesteld:
Als het technisch niet mogelijk is of voor kleine percelen, kan dit forfaitair bedrag van €750,- worden toegekend voor regenwaterputten kleiner dan 3 m³. De afkoppelingsdeskundige motiveert deze afwijking in zijn afkoppelingsstudie.
Indien de aanvrager de werken zelf zou uitvoeren wordt er een forfaitair bedrag van max. €1500 voorzien. De subsidie dekt dan enkel de aankoop van materialen.
Zoals vermeld onder ‘Artikel 7: Subsidiebedrag’ kan het maximaal subsidiebedrag onder voorwaarden worden verdubbeld. In dit geval wordt het onder ‘Artikel 8.1’ vermelde forfaitaire bedrag verdubbeld. Het onder ‘Artikel 8.2’ blijft geldig, het maximum bedrag wordt echter verdubbeld tot € 6.000,- of tot €3.000,- als de eigenaar de werken zelf uitvoert.
In geen geval kan de toegekende subsidie hoger zijn dan het bedrag van de uitgevoerde werken.
Artikel 9: Toekenning en uitbetaling
De subsidieaanvrager is verplicht om de afkoppelingswerken te laten keuren door de keurder aangesteld door de gemeente. De aanvraag is enkel geldig als er een conform keuringsattest wordt bijgevoegd, opgemaakt door de keurder aangesteld door de gemeente. De kosten van de eerste keuring zijn ten laste van de gemeente. Als de keuring negatief is, zijn de kosten van de volgende keuringen voor rekening van de aanvrager.
Als de aanvrager de werken zelf uitvoert, moet hij de nodige facturen overmaken voor de aankoop van het materiaal.
Artikel 10:
Het recht op subsidies vervalt indien:
- de afkoppelingswerken meer dan twee jaar na de opmaak van de afkoppelingsstudie worden uitgevoerd en niet moesten gebeuren in het kader van de aanleg van een gescheiden stelsel in de straat
- bij de aanleg van een gescheiden stelsel, als de afkoppelingswerken niet uitgevoerd zijn bij het einde van de werken op het openbaar domein
- indien de uitvoering gebeurt ten gevolge van een stedenbouwkundige overtreding of in overtreding is met de lokale, Vlaamse of federale regelgeving, al dan niet met betrekking tot de ruimtelijke ordening, stedenbouw of leefmilieu.
Artikel 11: Aanvraagprocedure
De aanvraag tot het bekomen van een subsidie moet uiterlijk 30 dagen na het verkrijgen van een conform keuringsattest worden ingediend. De aanvraag wordt bij de gemeente Sint-Genesius-Rode ingediend ter attentie van het college van burgemeester en schepen, dienst openbare werken. Op het aanvraagformulier vermeldt de aanvrager het volgende:
- gegevens van de aanvrager (en de eigenaar van de woning)
- rekeningnummer waarop de subsidie moet worden gestort
- het adres van het gebouw waarvoor de premie wordt aangevraagd
Bij de aanvraag moeten ook de nodige bewijsstukken worden gevoegd van de uit te voeren afkoppelingswerken, namelijk;
- de nodige facturen van de uitgevoerde afkoppelingswerken of indien de werken zelf werden uitgevoerd de facturen of bonnen van het aangekochte materiaal.
- het conform keuringsattest opgemaakt door de keurder aangesteld door de gemeente
Artikel 12: Uitvoering
Het college van burgemeester en schepenen wordt belast met de uitvoering van onderhavige beslissing. Dit omvat de evaluatie van de aanvraagdossiers en het toekennen van de subsidiebedragen.
Artikel 13:
De kredieten voor deze subsidie worden voorzien onder exploitatie op de budgetrekening 2021/GGBB-PR-OW/0310-00/64910000/GEMEENTE/CBS/IP-GEEN binnen de perken van de jaarlijks op de begroting voorziene en goedgekeurde kredieten.
Artikel 14: Ontwerprichtlijnen
De eigenaar staat zelf in voor de aanleg van de gescheiden riolering (regenwater en afvalwater apart) tot aan de rooilijn of het meest nabije aansluitpunt op DWA-leiding of RWA-leiding op basis van de afkoppelingsstudie. Volgende richtlijnen worden hierbij gegeven.
- De buizen moeten met een correcte helling geplaatst worden zodat het bezinkbare materiaal in het afvalwater wordt afgevoerd;
- de diameter voor een huisaansluiting van zowel RWA als DWA is gangbaar 160 mm;
- de aansluitdiepte is maximum 80 cm onder het straatpeil.
Artikel 15:
Het gescheiden afvoersysteem moet in stand gehouden worden. Zo niet kan van de premietrekker de premie worden teruggevorderd, ongeacht eventuele gerechtelijke vervolging vanwege het niet naleven van de VLAREM wetgeving.
Artikel 16:
Dit besluit treedt in werking vanaf heden en vervangt het vorige subsidiereglement goedgekeurd door de gemeenteraad op 25 juni 2019.
De eigenaars van wooneenheden die de verplichting hadden om af te koppelen binnen een rioleringsproject van de gemeente in de periode van 2018 tot 2021 vallen onder de oude subsidieregeling en kunnen geen beroep doen op dit nieuwe subsidiereglement.